De invloed van melatonine op de huid

Melatonine staat bekend als het slaaphormoon en zorgt ervoor dat we ’s avonds in de slaapmodus komen. Een tekort aan dit hormoon zorgt dus dat we moeilijk in slaap kunnen komen. Een slechte nachtrust heeft natuurlijk invloed op het gehele lichaam, met inbegrip op ons grootste orgaan, de huid. De symptomen van slaaptekort zijn vaak direct herkenbaar: wallen onder de ogen, lijntjes en rimpels en een bleek gelaat. Kortom, allemaal kenmerken van een verouderende huid.

Steeds meer wetenschappelijke studies laten zien dat de herstellende kracht van slaap essentieel is voor verjonging en herstel van de huid. Het hormoon melatonine speelt daarbij een grote rol. Maar met het ouder worden nemen de melatonine spiegels af, men gaat steeds minder slapen en dat heeft tot gevolg dat steeds minder melatonine de huid bereikt. Gelukkig is er een manier om de huid te verjongen onder invloed van melatonine, ondanks de slapeloosheid waar veel ouderen onder lijden.

MelatonineEen derde deel van ons leven brengen we slapend door. Onderzoek toont aan dat een goede nachtrust niet alleen essentieel is voor een gezonde geest, maar ook voor een gezond lichaam ook. Van slaaptekort is bovendien aangetoond dat het ziekten zoals type 2 diabetes en obesitas kan veroorzaken,1 en het immuunsysteem kan verzwakken.2 Met betrekking tot slapeloosheid suggereert onderzoek ook dat de huid onvoldoende gelegenheid krijgt om te herstellen van de schade die gedurende dag wordt opgelopen.3

De slaap-waak-cyclus van het lichaam wordt aangestuurd door het hormoon melatonine, dat cyclisch wordt afgescheiden door de epifyse of pijnappelklier in de hersenen. De hoeveelheid die wordt afgescheiden is afhankelijk van de hoeveelheid blauw licht op het netvlies van onze ogen. Melatonine houdt ons in het ritme van de dag en nacht en de seizoenen. Bij mensen stijgt de afscheiding van melatonine snel na het invallen van de duisternis en piekt in het midden van de nacht (tussen 2 en 4 uur), en daalt dan weer geleidelijk in de tweede helft van de night.4

Een gevoel van rusteloosheid in de ochtend of je overdag voelen, kan een signaal van slaaptekort zijn. Met name oudere mensen kampen met dalende melatonine niveaus, waardoor ze moeilijker in slaap komen en moeilijker doorslapen.

Een goede nachtrust

Gelukkig kan suppletie van melatonine helpen om toch aan voldoende nachtrust te komen. De timing en de hoeveelheid melatonine die wordt aangemaakt, speelt een rol in vele neuro-endocriene functies. In feite hangt melatonine nauw samen met veroudering, stress- en cortisolniveaus, jetlag, stemmingswisselingen en slaappatronen.

Uit een meta-analyse van 17 studies concludeerden onderzoekers dat melatonine suppletie de tijd verkortte om in slaap te komen, terwijl het de totale slaaptijd verlengde en de kwaliteit van de slaap verhoogde.5

Melatonine blijkt ook uiterst effectief te zijn bij een grote verscheidenheid van slaapstoornissen, waarvan de best bestudeerde jetlag is.6

Afnemende niveaus

Wetenschappers hebben onlangs ontdekt dat de huid melatonine receptoren bevat, hetgeen suggereert dat melatonine ook een belangrijke rol speelt bij de regulatie van de huidstructuur.7 Mensen met een verlaagde secretie van melatonine hebben niet alleen last van slapeloosheid, maar profiteren ook niet van de effecten die melatonine geeft voor de rest van het lichaam. Doordat de huid niet beschikt over een goed doorbloed adersysteem zoals bijvoorbeeld de hersenen, bereikt de al spaarzame hoeveelheid melatonine ook in mindere mate de huid. Natuurlijk heeft dit zo zijn gevolgen voor de huid, die hierdoor sneller veroudert.

Voordelen van topische melatonine

melatonine huidGedurende de dag beschermt de huid zichzelf tegen meerdere milieu- en endogene stressoren. Wetenschappers hebben onlangs ontdekt dat tijdens de nachtelijke uren, de huid in actie komt om zichzelf te herstellen.3 Inderdaad, zo veel hormonale activiteit plaatsvindt in de huid die vaak wordt aangeduid als een endocriene klier. Aangenomen wordt dat een veranderd ritme en lage spiegels van melatonine een oorzaak kunnen zijn van verschillende huidaandoeningen, zoals eczeem en psoriasis.8 Ven een tekort aan melatonine wordt ook gedacht dat het mede ten grondslag kan liggen aan verschillende soorten kanker door een verscheidenheid aan lichamelijk mechanismen.8,9

Melatonine speelt een belangrijke rol bij de verjonging van de huid door de interactie met grote huidcellen, zoals keratinocyten en fibroblasten. Melatonine beschermt deze keratinocyten tegen celdood, en tegelijkertijd stimuleert het de groei van fibroblasten.10 De eiwitten collageen en elastine, bieden deze huidcellen ondersteuning qua structuur.

Naarmate we ouder worden, ontwikkelen deze fibroblastcellen een verminderde mitochondriale dysfunctie,11 waardoor ze minder energie produceren om de huid te ondersteunen. Dit is ook bevestigd in onderzoek met dieren. Daar bleek een tekort aan melatonine verband te houden met een minder dikke huid. Behandeling met topische (plaatselijk aangebrachte) melatonine zorgde weer voor een dikkere huid.12

Topische  melatonine blijkt ook effectief te zijn tegen huidveroudering.12 Melatonine beschikt over krachtige antioxiderende eigenschappen, die vooral hydroxylradicalen onschadelijk maken. Deze hydroxylradicalen staan bekend als een van de meest schadelijke vrije radicalen.  Ander onderzoek laat zien dat behandeling menselijke huid met topische melatonine sterke bescherming biedt tegen ultraviolette straling, zonder deze te blokkeren, zoals zonnebrandcrème dat wel doet.13

Hulptroepen van melatonine om de huidgezondheid te ondersteunen

Vitamine C en vitamine E bieden, samen met melatonine, als antioxidanten bescherming voor de huid en ondersteunen de aanmaak van collageen voor het behoud en herstel van de huid. Studies tonen aan dat deze niveaus van antioxidanten aanzienlijk lager zijn bij een verouderde huid. Door topische toepassing van vitamine E kan de huid worden beschermd tegen zonnestraling en vrije radicalen en blijven de vitamine E niveaus in de huid behouden.14 Studies waarbij vitamine C op de verouderde huid wordt aangebracht, tonen een aanzienlijke verbetering aan in rimpels en duiden op de aanmaak van nieuw collageen.15

Net als vitamine C en E, bevatten witte, groene, zwarte en rode thee, extracten die kunnen beschermen tegen huidveroudering.16,17  Met name groene thee levert de beschermende kracht van epigallocatechinegallaat (EGCG), dat de huid uitstekend beschermt tegen de gevaren van blootstelling aan UV-licht en DNA-schade.18 Matcha groene thee is zeer rijk aan EGCG en wordt om die reden dan ook veelvuldig toegepast in supplementen tegen huidveroudering.

MSM is een natuurlijke zwavelverbinding die mede verantwoordelijk is voor de aanmaak van keratine in onze huid en haren. Bovendien beschermt MSM het DNA tegen schadelijke invloeden van buitenaf. Doordat MSM over het vermogen beschikt om schadelijke stoffen af te voeren, zijn vele lichaamsfuncties beter is staat de huid te voorzien van voedingsstoffen.

Bronnen:

1.Spiegel K, Knutson K, Leproult R, Tasali E, Van Cauter E. Sleep loss: a novel risk factor for insulin resistance and Type 2 diabetes. J Appl Physiol. 2005 Nov;99(5):2008-19.

2.Brown R, Pang G, Husband AJ, King MG. Suppression of immunity to influenza virus infection in the respiratory tract following sleep disturbance. Reg Immunol. 1989 Sep-Oct;2(5):321-5.

3.Henry F, Arrese JE, Claessens N, Piérard-Franchimont C, Piérard GE. Skin and its daily chronobiological clock. Rev Med Liege. 2002 Oct;57(10):661-5.

4.Brzezinski A. Melatonin in humans. N Engl J Med. 1997 Jan 16;336(3):186-95.

5.Brzezinski A, Vangel MG, Wurtman RJ, et al. Effects of exogenous melatonin on sleep: a meta-analysis. Sleep Med Rev. 2005;9(1):41-50.

6.Herxheimer A, Petrie KJ. Melatonin for preventing and treating jet lag. Cochrane Database Syst Rev. 2001;(1):CD001520.

7.Fischer TW, Slominski A, Zmijewski MA, Reiter RJ, Paus R. Melatonin as a major skin protectant: from free radical scavenging to DNA damage repair. Exp Dermatol. 2008 Sep;17(9):713-30.

8.Fischer T, Wigger-Alberti W, Elsner P. Melatonin in dermatology. Experimental and clinical aspects. Hautarzt. 1999 Jan;50(1):5-11.

9.Schernhammer ES, Hankinson SE. Urinary melatonin levels and breast cancer risk. J Natl Cancer Inst. 2005 Jul 20;97(14):1084-7.

10.Slominski A, Pisarchik A, Zbytek B, Tobin DJ, Kauser S, Wortsman J. Functional activity of serotoninergic and melatoninergic systems expressed in the skin. J Cell Physiol. 2003 Jul;196(1):144-53.

11.Greco M, Villani G, Mazzucchelli F, et al. Marked aging-related decline in efficiency of oxidative phosphorylation in human skin fibroblasts. FASEB J. 2003 Sep;17(12):1706-8.

12.Esrefoglu M, Seyhan M, Gül M, Parlakpinar H, Batçioğlu K, Uyumlu B. Potent therapeutic effect of melatonin on aging skin in pinealectomized rats. J Pineal Res. 2005 Oct;39(3):231-7.

13.Bangha E, Elsner P, Kistler GS. Suppression of UV-induced erythema by topical treatment with melatonin (N-acetyl-5-methoxytryptamine). Influence of the application time point. Dermatology. 1997;195(3):248-52.

14.Weber C, Podda M, Rallis M, et al. Efficacy of topically applied tocopherols and tocotrienols in protection of murine skin from oxidative damage induced by UV-irradiation. Free Radic Biol Med. 1997;22(5):761-9.

15.Fitzpatrick RE, Rostan EF. Double-blind, half-face study comparing topical vitamin C and vehicle for rejuvenation of photodamage. Dermatol Surg. 2002 Mar;28(3):231-6.

16.Gawlik M, Czajka A. The effect of green, black and white tea on the level of alpha and gamma tocopherols in free radical-induced oxidative damage of human red blood cells. Acta Pol Pharm. 2007 Mar- Apr;64(2):159-64.

17.McKay DL, Blumberg JB. A review of the bioactivity of South African herbal teas: rooibos (Aspalathus linearis) and honeybush (Cyclopia intermedia). Phytother Res. 2007 Jan;21(1):1-16.

18.Katiyar SK. Skin photoprotection by green tea: antioxidant and immunomodulatory effects. Curr Drug Targets Immune Endocr Metabol Disord. 2003 Sep;3(3):234-42.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *