Ketose: focus niet op gewichtsverlies, maar op vetverlies

ketose ketogeen dieet vetverlies gewichtsverlies

Het ketogeen dieet is bijzonder populair om af te vallen en lijkt sterk op het koolhydraatarme dieet. In feite verschillen deze twee voedingspatronen niet veel van elkaar, alleen focus je bij ketogeen nóg meer op het vermijden van koolhydraten, zodat je in ketose komt. Hierbij spreekt het lichaam de vetreserves aan als primaire voedingsbron, nadat de glycogeenvoorraad in de lever en de spieren is uitgeput.

Vasten in alle vormen is al zo oud als de weg naar Rome. Eeuwen geleden deed men dat natuurlijk nog niet voor de ultieme beach body zoals veel mensen dat tegenwoordig doen, maar werd het onder andere toegepast als behandeling bij epilepsie.1

Ondanks de richtlijnen is het moeilijk om voortdurend in ketose te blijven en worden de resultaten vaak niet goed geïnterpreteerd. Vooral de ketolijners, de mensen die het vooral om gewichtsverlies gaat, moeten stoppen zichzelf voor de gek te houden. En de reden is als volgt:

Veruit de meeste mensen die een ketogene leefstijl volgen, doen dit met het doel om af te vallen, ofwel gewichtsverlies. Staar je echter niet blind op die weegschaal, want vocht en spieren hebben namelijk ook massa! Focus je vooral op het verlies van vetmassa.

Ketogeen draait niet alleen om gewichtsverlies

Toen artsen begin twintigste eeuw deze oude behandelmethodes bestudeerden, experimenteerden ze met koolhydraatarme diëten om het vasten na te bootsen bij de behandeling van epilepsie. Deze benadering bleek te werken en tot op heden worden deze voedingspatronen gebruikt om de gevoeligheid van specifieke receptoren in het lichaam te beïnvloeden.

Wanneer men gaat het ketogeen dieet gaat volgen, is een van de gevolgen dat veel mensen gewicht verliezen, doordat het lichaam vet gaat aanspreken als primaire verbrandingsbron in plaats van koolhydraten. Maar de mensen die denken geweldige resultaten te boeken alleen op basis van gewichtsverlies, moeten zich even achter de oren krabben.

Hoe werkt het ketodieet?

Bij het ketogeen dieet bestaat de voeding uit ongeveer 70% vet, 25% eiwit en slechts 5% koolhydraten. Wanneer je het lichaam de koolhydraten (suikers) ontneemt, heeft het niet langer glucose ter beschikking voor de energievoorziening van de cellen en gaat het de glycogeenvoorraad aanspreken in de lever en de spieren. Deze glycogeenvoorraad is het overlevingsmechanisme voor perioden van voedselschaarste.

Wanneer ook deze voorraad is uitgeput, gaat het lichaam het lichaamsvet aanspreken voor energie. Het lichaam maakt ketonen aan uit het vet om glucose en glycogeen als brandstofbron te kunnen vervangen. Dat is wanneer je in ketose komt.

Wat is ketose?

Ketose is een metabool proces waarbij er sprake is van een verhoogde concentratie ketonen in het bloed, veroorzaakt door de afbraak van vetzuurketens (ketogenese). Van ketogenese is sprake als er onvoldoende energie uit lichaamssuikers beschikbaar is voor de energievoorziening.

Zodra er zich weinig koolhydraten, zoals glucose, in de cellen bevinden, gaat het lichaam van een koolhydraatverbranding over tot vetverbranding, waarbij vetzuren en ketonen worden aangesproken als brandstof. Deze lage glycogeenvoorraad kan het gevolg zijn van langdurige of intensieve inspanning, bij een ketogeen dieet of bij vasten.

Wanneer je voor het eerst in ketose komt, geeft dat een zeer onaangenaam gevoel. Veel mensen voelen zich rillerig, geïrriteerd en rusteloos. Dit is het moment waarop je door je glycogeenvoorraad heen bent en je in ketose komt. Met name voor eskimo’s, wiens dieet vrijwel geheel uit vetten en eiwitten bestaat, is dit betrekkelijk eenvoudig. Met ons westerse dieet is een flinke appel of een verborgen schep suiker in een sausje al voldoende om weer uit ketose te raken.

De valkuilen met de macro’s, dus de verhouding tussen koolhydraten, eiwitten en vetten, liggen niet eens zo zeer bij de koolhydraten, maar eerder bij de eiwitten. Veel mensen die keto eten, willen ook een bepaalde hoeveelheid eiwitten binnenkrijgen om de volgende redenen:

  • Ze willen zichzelf beschermen tegen spierverlies, bijvoorbeeld bodybuilders.
  • Ze willen tegelijkertijd spieren opbouwen.
  • Het eten van bijna uitsluitend vetten geeft na verloop van tijd een vervelend gevoel.

De valkuil voor mensen die een ketogeen dieet volgen maar toch veel eiwitten eten, is dat ze het ketoseproces ondermijnen. Wanneer het lichaam onvoldoende koolhydraten van fruit, groenten of granen binnenkrijgt, gaat het de aminozuren in voedingseiwitten afbreken om glucose aan te maken, waardoor het lichaam uit ketose raakt.

Hoe komt het dat je gewicht verliest terwijl je niet in ketose bent?

De meeste mensen die denken dat ze in ketose zijn, volgen in feite een extremere versie van het koolhydraatarme dieet. Ze zullen steevast afvallen, maar dat komt niet alleen omdat het lichaam zijn vetreserves verbrandt. Hiervoor kunnen verschillende redenen zijn:

  • Zodra je gaat letten op wat je eet, val je af. Al is het maar een heel klein beetje. Zo werkt dat bij dieten.
  • Spiermassaverlies tijdens een ketogeen dieet kan worden veroorzaakt door een te lage calorie-inname.
  • Aan elke gram koolhydraten (glycogeen) die in je lichaam worden bewaard, zijn er 2 tot 3 gram water verbonden, dus wanneer je een ketodieet volgt, verlies je veel vocht.

Hoe blijf je langdurig in ketose?

Om voor langere tijd in ketose te blijven is een ijzeren discipline nodig, maar ook kennis. Zorg dat je eiwitinname niet te hoog is (>25%) zodat je lichaam vetten blijft aanspreken als primaire voedingsbron. Wanneer je afvalt wil dat niet per definitie zeggen dat je in ketose bent.

Ketose testen met ketostrips

De meeste mensen testen met urinestrips of ze in ketose zijn. Dat is logisch, want het is de goedkoopste en eenvoudigste manier om te testen. Bovendien zijn deze ketostrips eenvoudigweg verkrijgbaar zoals bij Bol.com.

De instructies per merk verschillen enigszins, maar grofweg komen ze op hetzelfde neer: ze meten de zuurgraad (pH-waarde) van de urine. Hoe alkalischer de urine, hoe beter je in ketose bent.

Gerelateerde berichten

0 Reacties

Geef een reactie

Reactie annuleren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met een *